BIP Powiatowa Stacja Sanitarno Epidemiologiczna w Elblągu

BIP Powiatowa Stacja Sanitarno Epidemiologiczna w Elblągu - Bezpieczne Grzybobranie

Bezpieczne Grzybobranie

Zbieranie grzybów wymaga wiedzy oraz doświadczenia. Główną przyczyną zatrucia grzybami jest niewłaściwe rozpoznanie jadalnych i trujących grzybów. Radzimy jak uniknąć zatrucia i jak przygotować się na grzybobranie. 

Pomoc w rozpoznawaniu:

  • Grzyboznawcy – posiadają uprawnienia do oceny grzybów świeżych i suszonych,
  • Klasyfikatorzy grzybów – posiadają uprawnienia do oceny wyłącznie grzybów świeżych.

Grzyboznawcy oraz klasyfikatorzy grzybów uzyskują uprawnienia w drodze decyzji administracyjnej Wielkopolskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego, która poprzedzona jest odpowiednim kursem specjalistycznym oraz egzaminem.

  • Atlas grzybów – zawierający szczegółowe informacje o grzybach, miejscach ich występowania oraz zdjęcia przedstawiające poszczególne gatunki.
  • Aplikacje mobilne – ułatwiające identyfikację grzybów za pośrednictwem smartfonu, dostępne w postaci mobilnych atlasów grzybów lub identyfikujące grzyby na podstawie zrobionego zdjęcia.

Pamiętaj!
Zbieraj grzyby, co do których masz całkowitą pewność, że są jadalne.

Jak przygotować się na grzybobranie?

Weź ze sobą:

  • odpowiednie ubranie: bluza lub kurtka, spodnie z długimi nogawkami, peleryna przeciwdeszczowa, kalosze lub buty z wyższą cholewką, czapka lub kapelusz – zabezpieczy nas przed wilgocią oraz ukąszeniem owadów i żmij;
  • koszyk na grzyby najlepiej wiklinowy – w foliowej torebce grzyby zaczynają parować, co sprzyja ich psuciu/pleśnieniu;
  • nożyk do oczyszczania grzybów – zbierając grzyby delikatnie je wykręcamy z  podłoża, a pozostałości ściółki na nóżce grzyba czyścimy za pomocą noża;
  • środek odstraszający owady – stanowi dodatkową ochronę przed komarami i kleszczami.

Podstawowe zasady bezpiecznego grzybobrania:

  1. Należy zbierać wyłącznie te grzyby, co do których nie mamy jakichkolwiek wątpliwości, że są jadalne (warto korzystać z atlasów);
  2. Należy zbierać wyłącznie grzyby wyrośnięte i dobrze wykształcone, gdyż młode owocniki, bez wykształconych cech danego gatunku są najczęściej przyczyną tragicznych pomyłek;
  3. Początkujący grzybiarze powinni zbierać wyłącznie grzyby rurkowe (spodnia strona kapelusza o strukturze gąbki), ponieważ w tej grupie nie ma grzybów śmiertelnie trujących i jest dużo mniejsze ryzyko zatrucia;
  4. Unikać błędnych metod rozpoznawania gatunków trujących (zabarwienie cebuli podczas gotowania, ciemnienie srebrnej łyżeczki, gorzki smak – gatunki śmiertelnie trujące np. Amanita phalloides, Amanita verna mają przyjemny, słodkawy smak);
  5. Zbierać grzyby w przewiewne koszyki, w żadnym przypadku w reklamówki foliowe, bo powoduje to zaparzanie i przyspiesza psucie grzybów, nie przechowywać świeżych grzybów ani potraw z grzybów zbyt długo w temperaturze pokojowej; 
  6. Nie należy zbierać grzybów w okolicach o skupisku odpadów tj. przy zakładach produkcyjnych, jak również rosnących w rowach lub na skraju lasu, przy drogach o dużym natężeniu ruchu - grzyby wchłaniają ze swego otoczenia metale ciężkie i inne zanieczyszczenia;
  7. Nie należy zbierać i niszczyć grzybów niejadalnych i trujących, gdyż wiele z tych gatunków jest pod ochroną i stanowią one część ekosystemu;
  8. Nie podawać grzybów kobietom ciężarnym  jak również małym dzieciom, z jedzenia grzybów powinny zrezygnować osoby mające kłopoty z układem pokarmowym, pozostawić próbkę jedzenia po przygotowaniu potrawy do ewentualnego badania w razie zatrucia;

 

Zatrucia grzybami

Główną przyczyną zatrucia grzybami jest niewłaściwe rozpoznanie jadalnych i trujących grzybów oraz nieodpowiednie przygotowanie potraw z niektórych jadalnych grzybów.
Pierwsze objawy zatrucia grzybami mogą pojawić się już po kilku godzinach od ich zjedzenia, jednak w zależności od rodzaju, symptomy zatrucia potrafią wystąpić nawet po kilkunastu godzinach od ich spożycia.

Najczęstsze objawy zatrucia grzybami:

  • nudności,
  • wymioty,
  • ból brzucha i głowy,
  • podwyższona temperatura ciała.

Przy zatruciu grzybami  objawy mogą być podobne jak przy niestrawności lub infekcji przewodu pokarmowego.
Niejednorodność objawów zatrucia grzybami wynika z zawartości różnych toksyn w poszczególnych odmianach. Rodzaje objawów oraz ich intensywność zależą od predyspozycji organizmu oraz ilości spożytych toksyn.

Pierwsza pomoc:

  • Jeśli po zjedzeniu grzybów pojawiają się oznaki zatrucia, należy niezwłocznie zapewnić pomoc lekarską, skontaktować się z numerem alarmowym 999 lub 112 albo przewieźć chorego do szpitala.
  • Czekając na pomoc medyczną można sprowokować wymioty.
  • Osobie z objawami zatrucia nie należy podawać mleka i alkoholu, ponieważ płyny te przyśpieszają przenikanie toksyn do krwiobiegu.
  • Najczęstsze i najbardziej niebezpieczne zatrucia spowodowane są na skutek spożycia Muchomora sromotnikowego, który mylony jest z takimi grzybami jadalnymi jak: Kania czubajka, Gąska zielona. Pamiętajmy, że przy zatruciach tym grzybem występuje faza pozornej poprawy, po której stan chorego gwałtownie się pogarsza. Wezwany w porę lekarz może uratować życie.

Leczenie:

  • Bardzo często pacjenci nie kojarzą swoich dolegliwości ze spożyciem grzybów i bagatelizują objawy.
  • Zbyt późna reakcja i brak właściwego leczenia może prowadzić do powstania nieodwracalnych zmian w organizmie, a nawet śmierci.
  • Leczenie polega na płukaniu żołądka, podawaniu węgla aktywnego oraz uzupełnianiu płynów i elektrolitów. Stosowane jest również leczenie objawowe.
  • Hospitalizacja w przypadku zatruć trwa od kilku do kilkunastu tygodni, a badaniu i leczeniu powinny się poddać wszystkie osoby, które jadły potrawę z grzybami, a nie tylko te, które mają objawy zatrucia.

 

Spożywanie grzybów

Nie zaleca się spożywania grzybów:

  • kobietom w ciąży i karmiącym
  • dzieciom
  • osobom starszym
  • osobom z zaburzeniami pracy przewodu pokarmowego

Grzyby zawierają dużo substancji, które są dla ludzkiego organizmu ciężkostrawne, dlatego też należy unikać jedzenia grzybów wieczorem.

Zasady wprowadzania grzybów świeżych do obrotu handlowego.

Wykaz grzybów dopuszczonych do obrotu lub produkcji przetworów grzybowych albo środków spożywczych zawierających w swoim składzie grzyby obejmuje 42 gatunki (Zgodnie z obowiązującym w Polsce rozporządzeniem Ministra Zdrowia z dnia 13 listopada 2008 r. w sprawie grzybów dopuszczonych do obrotu i produkcji przetworów grzybowych albo artykułów spożywczych zawierających grzyby oraz uprawnień klasyfikatora grzybów i grzyboznawcy). 
Punkty skupu grzybów oraz przedsiębiorcy prowadzący działalność gospodarczą w zakresie targowisk są zobowiązani zatrudniać osoby posiadające uprawnienia klasyfikatora grzybów. 
Grzyby świeże rosnące w warunkach naturalnych wolno sprzedawać w placówkach handlowych lub na targowisku pod warunkiem:

  • Uzyskania atestu klasyfikatora grzybów lub grzyboznawcy,
  • Umieszczenia w miejscu sprzedaży informacji o gatunku grzybów oraz nazwiska i adresu sprzedawcy. 

Wydając atest na grzyby dokonuje się m. in. oceny zgodności gatunkowej grzybów oraz cech organoleptycznych. Atest obejmuje badaną partię, której maksymalny okres przechowywania wynosi 48 godzin w temperaturze do 10 stopni

Dodatkowe informacje można znaleźć na stronach Głównego Inspektoratu Sanitarnego

Aby poznać grzyby jadalne i trujące proszę odwiedzić stronę "POZNAJ GRZYBY"

Źródło: https://www.gov.pl/web/gis/bezpieczne-wakacje--przepis-gis-czas-na-grzybobranie